https://www.douffetheuts.nl/omgang-alleen-een-recht-of-ook-een-plicht/n108c0
 
Omgang: alleen een recht of ook een plicht?
1 juli 2014
Douffet & Heuts
Wanneer cliënten zich melden op ons kantoor met problemen die te maken hebben met hun kinderen, dan gaat het vaak over omgangsproblemen.

Omgang: alleen een recht of ook een plicht?

Wanneer cliënten zich melden op ons kantoor met problemen die te maken hebben met hun kinderen, dan gaat het vaak over omgangsproblemen. Dat wil zeggen: ouders zijn uit elkaar en de niet-verzorgende ouder bemerkt moeilijkheden in de uitvoering van een (door de rechtbank) vastgelegde omgangsregeling, ofwel er is nog helemaal geen omgangsregeling omdat dit door de verzorgende ouder wordt tegengewerkt.

Wat echter minder vaak voorkomt is dat de ouder bij wie de kinderen hun hoofdverblijf hebben alle medewerking verleent, doch de niet-verzorgende ouder structureel weigert de vastgelegde omgangsregeling na te komen. De vraag rijst dan of de niet-verzorgende ouder toch “gedwongen” kan worden de omgangsregeling na te leven.

Wanneer het bovenstaande probleem zich voordoet, kan men zich allereerst afvragen of het verantwoord is om de niet-verzorgende ouder daadwerkelijk tot omgang met de kinderen te dwingen. Er kan immers al gauw worden gesteld dat, indien deze ouder geen moeite doet om zijn of haar kinderen te zien, het onwenselijk is om zulks toch af te dwingen. Zal deze niet-verzorgende ouder dan wel voldoende moeite nemen om zijn of haar taak als opvoeder en verzorger gedurende de omgangsmomenten in acht te nemen? Hebben de kinderen er dan wel baat bij?

Het antwoord hierop is niet eenvoudig te geven, doch feit is wel dat omgang niet alleen een recht is van de niet-verzorgende ouder, doch zeer zeker ook de plicht omvat voor deze ouder om de omgangsregeling na te komen (rechtbank Amsterdam d.d. 12-07-2007 ECLI:NL:RBAMS:2007:BA9482).

Bovendien is zulks niet alleen een recht van de ouder, maar ook van het kind. Dit blijkt wel uit de jurisprudentie omtrent dit onderwerp en is eveneens omvat in artikel 1:377a lid 1 BW, waarin met zoveel woorden staat omschreven dat zowel ouder als kind recht hebben op omgang met elkaar.

Naast het feit dat het recht op omgang geldt voor zowel ouders als hun kinderen, zijn laatstgenoemden ook gebaat bij duidelijkheid en regelmaat en is het in strijd met hun belangen om een vastgelegde omgangsregeling niet (of niet structureel) na te komen. Dit geldt dus niet alleen voor de verzorgende ouder, doch ook voor de niet-verzorgende ouder!

Bovendien is de opvoeding en verzorging van de kinderen een gedeelde verantwoordelijkheid van beide ouders. De niet-verzorgende ouder kan met andere woorden de andere ouder niet opzadelen met de volle opvoeding en verzorging. Geacht wordt dat de niet-verzorgende ouder ook zijn aandeel daarin vervult. Slechts indien het kind in zijn of haar ontwikkeling ernstig wordt bedreigd door de omgang of indien de ouder niet in staat moet worden geacht tot omgang, dan kan dit recht op omgang door de rechter worden ontzegd en vervalt daarmee automatisch de verplichting om de omgangsregeling na te komen.

Indien de niet-verzorgende ouder de omgangsregeling weigert na te komen, althans zich onvoldoende inspant om deze na te (kunnen) komen, dan betekent dit niet automatisch dat de verzorgende ouder zich daarbij hoeft neer te leggen. Zo is het – net als de veelvoorkomende gevallen waarbij de verzorgende ouder de omgang tegenwerkt - mogelijk om een kort geding op te starten teneinde de niet-verzorgende ouder te dwingen de omgangsregeling na te komen, al dan niet op straffe van een dwangsom.

Een dergelijke procedure laat de niet-verzorgende ouder wellicht het belang van zijn of haar verplichting tot het nakomen van de omgangsregeling inzien. Mocht zulks niet het geval zijn, dan is de financiële prikkel die een dwangsom teweegbrengt wellicht een motivatie voor deze ouder om alsnog na te komen.

Bent u ouder en wordt u geconfronteerd met een dergelijk probleem, dan nodigen wij u uit contact met ons op te nemen om de mogelijkheden te bespreken. Wellicht blijkt een stevige sommatie van een van onze advocaten reeds voldoende om uw ex-partner te motiveren zijn of haar verplichtingen na te komen.